سرطانهایی که شیوع کمتری دارند، اغلب کمتر شناخته میشوند و همین ناآگاهی میتواند روند تشخیص و تصمیمگیری را دشوارتر کند. سرطان سارکوم از جمله بیماریهایی است که بهدلیل تنوع بالا، محلهای درگیری متفاوت و رفتارهای بالینی گوناگون، نیازمند بررسی دقیق و ساختارمند است.
هدف این متن است است که بتوانید با شناخت بهتر علائم، انواع، عوامل موثر و پیشآگهی، تصویر واضحتری از سرطان سارکوم به دست آورید.
سرطان سارکوم چیست؟
سرطان سارکوم یک تومور بدخیم است که از بافتهای همبند یا حمایتی بدن منشا میگیرد. این بافتها شامل عضله، چربی، استخوان، رگهای خونی، اعصاب، تاندونها و غضروف هستند. نقش این بافتها حفظ ساختار بدن است و به همین دلیل هم به آنها بافتهای حمایتی گفته میشود.
سارکوم با بسیاری از سرطانهای شایع تفاوت دارد. اغلب سرطانها از سلولهای پوششی شروع میشوند، اما سارکوم مستقیماً از بافت همبند ایجاد میشود. همین تفاوت باعث پیچیدگی در تشخیص است.
آمارها نشان میدهند این بیماری حدود ۱ درصد از کل تشخیصهای سرطان در بزرگسالان را تشکیل میدهد. با این وجود، شیوع آن در کودکان بیشتر است و حدود ۱۵ درصد از سرطانهای دوران کودکی را شامل میشود.
انواع سرطان سارکوم
متخصصان، سارکومها را به دو دسته اصلی تقسیم میکنند؛ یک دسته در بافت نرم شکل میگیرد و دسته دیگر نشاتگرفته از استخوان است. هر دو نوع میتوانند رفتار تهاجمی داشته باشند و به بافتهای اطراف آسیب بزنند.
سارکوم در میان انواع سرطانها نوعی بیماری نادر بهشمار میرود.
بیش از ۷۰ زیرمجموعه مختلف برای سارکوم شناسایی شده است. پزشکان این انواع را براساس نوع بافت یا سلول درگیر نامگذاری میکنند.
سارکوم استخوانی مانند استئوسارکوما بهعنوان شایعترین نوع سرطان سارکوم هستند. کندروسارکوم در غضروفها و سارکوم یوئینگ نیز از انواع مهم استخوانی محسوب میشوند.
سارکوم بافت نرم شامل موارد متعددی است. آنژیوسارکوم، لیومیوسارکوم در عضلات صاف و رگهای خونی و لیپوسارکوما در بافت چربی از این دستهاند. همچنین رابدومیوسارکوم و سارکوم سینوویال در این گروه قرار میگیرند.
هرکدام از این انواع نیازمند رویکرد درمانی متفاوتی هستند.
سرطان سارکوم در کدام قسمتهای بدن بیشتر دیده میشود؟
این سرطان محدود به یک ناحیه خاص نیست و از سر تا پا میتواند ظاهر شود. اگرچه توزیع آن در بدن یکنواخت نیست.
- حدود ۴۰ درصد سارکومها در اندامهای تحتانی دیده میشوند.
- حدود ۳۰ درصد در تنه، شکم، لگن و دیواره قفسه سینه ایجاد میشوند (از جمله سرطان سارکوم شکمی).
- ۱۵ درصد در اندامهای فوقانی ظاهر میشوند.
- ۱۵ درصد در ناحیه سر و گردن شکل میگیرند.
در پاها، فضای بیشتر برای رشد تومور وجود دارد. همین موضوع باعث تشخیص دیرتر در برخی بیماران میشود. در ناحیه سر و گردن، علائم زودتر دیده میشود اما درمان دشوارتر است.
علائم سرطان سارکوم چیست؟
علائم سرطان سارکوم به اندازه و محل تومور بستگی دارد.
این بیماری در مراحل اولیه ممکن است هیچ نشانه خاصی ایجاد نکند.
تودهای که از روی پوست قابل لمس است، شایعترین علامت محسوب میشود. این توده گاهی دردناک و گاهی کاملاً بدون درد است.
درد استخوان یکی دیگر از نشانههای جدی این بیماری است.
در برخی موارد شکستگی استخوان بدون علت مشخص و با یک آسیب جزئی رخ میدهد.
درد شکم در سرطان سارکوم شکمی و کاهش وزن بدون دلیل نیز در لیست علائم قرار دارند.
سارکوم میتواند حرکت اندامها را محدود کند. هرگونه برآمدگی جدید یا درد غیرعادی در بافتهای بدن نیازمند بررسی پزشکی است.
دلایل ابتلا به سرطان سارکوما چیست؟
متاسفانه، دلیل قطعی تبدیل یک سلول سالم به سارکوم هنوز برای دانشمندان مشخص نیست.
این سرطان زمانی ایجاد میشود که در DNA سلولهای نابالغ استخوان یا بافت نرم تغییراتی ایجاد شود. این تغییرات ژنتیکی باعث تکثیر غیرقابل کنترل سلولها میشوند.
سلولهای سارکومی برخلاف سلولهای سالم در زمان معین نمیمیرند. این تجمع سلولی تودهای به نام تومور تشکیل میدهد و تومور تشکیلشده به بافتهای سالم مجاور حمله میکند. در نهایت این فرایند باعث تخریب بافتهای حیاتی بدن میشود. نقص در سیستم دستوردهی سلول عامل اصلی این فاجعه بیولوژیکی است.
جهت دریافت نوبت از دکتر صابری، با شمارههای زیر تماس بگیرید:
مجتمع پزشکی صدر: ۰۲۱۷۹۱۸۴۰۰۰
مرکز تخصصی تهران ارتوپدی: ۰۲۱۹۱۳۰۴۵۰۴
طول عمر بیماران سرطان سارکوم چقدر است؟
میزان بقای پنج ساله برای این بیماران به مرحله بیماری بستگی دارد. پخششدن یا نشدن سرطان در بدن تعیینکننده اصلی طول عمر است.
در سارکوم بافت نرم اگر سرطان پخش نشده باشد، میزان بقا حدود ۸۱ درصد است. اما اگر سرطان به نقاط دوردست بدن سرایت کرده باشد این میزان به ۱۵ درصد کاهش مییابد.
در مورد استئوسارکوم شرایط مشابهی حاکم است. در حالت موضعی میزان بقا ۷۷ درصد تخمین زده میشود. اما در حالت متاستاتیک یا پیشرفته این رقم حدود ۲۶ درصد است.
تشخیص تومور سارکوم
فرآیند تشخیص با معاینه فیزیکی و بررسی دقیق سوابق پزشکی شروع میشود. پزشک برای اطمینان از آزمایشهای تکمیلی استفاده میکند.
روشهای تصویربرداری مانند رادیوگرافی و سی تی اسکن اطلاعات اولیه را ارائه میدهند. ام آر آی برای مشاهده بافتهای همبند دقت بسیار بالایی دارد.
همچنین اسکن استخوان و پت اسکن برای بررسی گسترش بیماری به کار میروند.
در مراحل پیشرفته، بیوپسی یا نمونه برداری از بافت نرم یا استخوان، قطعیترین روش تشخیص است.
روشهای درمان سرطان سارکوم
درمان سارکوم به نوع، اندازه، محل و مرحله پیشرفت آن بستگی دارد.
جراحی روش اصلی درمان است و هدف جراح برداشتن تمام سلولهای سرطانی از بدن بیمار است.
پزشکان تلاش میکنند تا حد امکان اندام را حفظ کنند، اما در موارد بسیار شدید ممکن است قطع عضو لازم باشد.
پرتو درمانی از پرتوهای پرانرژی برای کشتن سلولهای سرطانی استفاده میکند. این کار قبل یا بعد از جراحی انجام میشود.
شیمی درمانی نیز با داروهای قوی سلولهای در حال تکثیر را از بین میبرد.
ایمونوتراپی هم سیستم ایمنی بدن را برای مبارزه تحریک میکند. همچنین روش فرسایش حرارتی نیز روش دیگری است که در آن برای از بین بردن تومور از گرما یا سرمای شدید استفاده میشود.
آیا سرطان سارکوم کشنده است؟
سارکوم یک تومور بدخیم است. این تومور در صورت عدم درمان میتواند کشنده باشد. سلولهای سرطانی از طریق جریان خون یا سیستم لنفاوی بهسایر اندامها سرایت میکنند.
بااینحال سارکوم همیشه به معنای مرگ نیست. تشخیص زودهنگام شانس موفقیت را بهمیزان قابل توجهی بالا میبرد.
پیشرفتهای پزشکی در حوزه جراحیهای دقیق تغییرات بزرگی ایجاد کرده است. درمانهای بیولوژیک جدید نیز امیدهای زیادی را برای بیماران زنده کردهاند. بسیاری از بیماران با درمان بهموقع به زندگی عادی باز میگردند.
0 Comments