اگر در هنگام صبح با درد و خشکی مفاصل بدن از خواب بیدار می‌شوید و کارهای ساده‌ای مثل قدم زدن برایتان دشوار است، احتمالاً با بیماری‌ آرتریت روماتوئید یا روماتیسم مفصلی دست‌و‌پنجه نرم می‌کنید.

آرتریت روماتوئید مفاصل مختلف بدن را تحت تاثیر قرار می‌دهد و اگر به‌موقع درمان نشود، به‌مرور زمان، توانایی حرکتی و کیفیت زندگی فرد را به‌شدت کاهش می‌دهد.

آرتریت روماتوئید یا روماتیسم مفصلی چیست؟

آرتریت روماتوئید یا روماتیسم مفصلی یکی از بیماری‌های شایع خودایمنی و مزمن است که اغلب در مفاصل کوچک بدن بروز می‌کند. این بیماری با تخریب بافت مفاصل، توان حرکتی فرد را کاهش می‌دهد.‌

روماتیسم مفصلی با التهاب در غشای سینوویال مفاصل آغاز می‌شود و چنانچه به موقع تشخیص داده نشود، نه‌تنها به مفاصل بلکه به سایر اندام‌های بدن نیز آسیب‌های جدی وارد می‌کند.

علت بروز آرتریت روماتوئید چیست؟

علت دقیق بروز بیماری روماتیسم مفصلی هنوز به‌طور کامل مشخص نشده است.

این بیماری زمانی ایجاد می‌شود که سیستم ایمنی بدن به اشتباه به بافت مفصلی حمله می‌کند. به‌طور کلی، پزشکان عوامل زیر را در بروز این بیماری دخیل می‌دانند:

• تغییرات ژنتیکی
• عوامل محیطی
• هورمون‌ها
• عفونت
• برخی از ویروس‌ها

جهت دریافت نوبت از دکتر صابری، با شماره‌های زیر تماس بگیرید:

مجتمع پزشکی صدر: ۰۲۱۷۹۱۸۴۰۰۰

مرکز تخصصی تهران ارتوپدی: ۰۲۱۹۱۳۰۴۵۰۴

علائم روماتیسم مفصلی

• درد مفاصل، گرم شدن و‌ تورم آن‌ها
• سفتی مفصل‌ها که بعد از استراحت طولانی‌مدت و به‌ویژه در صبح‌ها رخ می‌دهد.
• خستگی
• تب
• اشتها نداشتن

در خصوص علائم این بیماری لازم است بدانید که روماتیسم مفصلی در ابتدا چند مفصل کوچک در دست و پا را درگیر می‌سازد؛ اما بعد از مدتی نواحی دیگری مانند زانو، مچ پا و باسن با مشکل مواجه می‌شوند.

در برخی مواقع نیز این بیماری اجزای دیگر بدن مانند چشم، پوست، ریه، قلب، بافت عصبی و خون را تحت تاثیر قرار می‌دهد و حتی ممکن است باعث تشدید بیماری‌های دیگر مانند سرطان استخوان شود.

در زمینه مدت ماندگاری این علائم ذکر این نکته ضروری است که اغلب به‌صورت رفت و برگشتی عمل می‌کنند. بدین معنی که در دوره‌ای علائم شدت می‌یابد، اما بعد از آن فروکش می‌کند و بیمار دردی ندارد.

روش‌های درمان آرتریت روماتوئید

برای درمان آرتریت روماتوئید هیچ روش مشخصی وجود ندارد، اما پزشکان با استفاده از مواردی که در ادامه ذکر می‌کنیم علائم آن‌را کاهش می‌دهند:

دارودرمانی

پزشک متخصص با توجه به شدت علائم و مدت زمان ابتلای فرد به آرتریت روماتوئید، داروهایی را برای کنترل بیماری تجویز می‌کند که مهم‌ترین آن شامل موارد زیر است:

• داروهای ضد التهابی که به کاهش درد، التهاب و تورم کمک می‌کنند‌‌‌.
• کورتیکواستروئیدها که با کاهش التهاب، درد و آسیب‌های مفصلی در مدیریت علائم موثر هستند.
• داروهای DMARD که روند پیشرفت بیماری را کند می‌کنند و از آسیب‌ مفاصل و دیگر بافت‌ها جلوگیری می‌سازند.
• داروهای اصلاح کننده پاسخ بیولوژیکی که شامل مواردی مانند آدالیموماب، آناکینرا، اتانرسپت، گلیموماب، ریتوکسیومابیت و ریتوکسیمابیت هستند.
• DMARDهای هدفمند مصنوعی که در صورت موثر واقع نشدن داروهای دیگر مورد استفاده قرار می‌گیرند.

توانبخشی و استفاده از ابزارهای کمکی

درمان آرتریت روماتوئید با کمک توانبخشی و کاردرمانی از دیگر روش‌هایی است که مورد استفاده قرار می‌گیرد. فیزیوتراپیست‌ها و کاردرمانگران با آموزش تمرین‌های خاص به بهبود انعطاف‌پذیری و حرکت مفاصل بیمار کمک می‌کنند. آن‌ها همچنین تکنیک‌هایی را برای انجام فعالیت‌های روزمره آموزش می‌دهند که فشار کمتری به مفاصل وارد شود.

جراحی مفاصل

زمانی که داروها نتوانند روند تخریب مفاصل را متوقف سازند، درمان آرتریت روماتوئید با استفاده از جراحی انجام می‌شود.

جراحی برای این بیماری شامل ترمیم مفصل یا حتی تعویض کامل آن است و با هدف بازیابی توانایی حرکت، کاهش درد و بهبود کیفیت زندگی فرد صورت می‌گیرد.

آیا آرتریت روماتوئید خطرناک است؟

اگر آرتریت روماتوئید به‌موقع شناسایی و درمان نشود، مشکلات جدی برای سلامت فرد ایجاد می‌کند. این بیماری به مرور زمان مفاصل را فرسوده می‌کند و به ناتوانی حرکتی منجر می‌شود.

روماتیسم مفصلی در برخی موارد، اعضای داخلی بدن مانند قلب، ریه یا عروق خونی را نیز درگیر می‌کند. تشخیص زودهنگام و اقدام برای درمان آرتریت روماتوئید می‌تواند روند بیماری را کند سازد و کیفیت زندگی بیمار را بهبود بخشد.

راه‌های تشخیص روماتیسم مفصلی

تشخیص آرتریت روماتوئید در مراحل اولیه بسیار دشوار است، چراکه علائم آن به بسیاری از بیماری‌ها از جمله پوکی استخوان شباهت دارد. معمولاً برای تشخیص این بیماری از روش‌های زیر استفاده می‌شود:

• پزشک به معاینه فیزیکی بیماری می‌پردازد و مفاصل وی را از نظر تورم،‌ قرمزی و درد مورد بررسی قرار می‌دهد.
• در بسیاری از افرادی که به آرتریت روماتوئید مبتلا هستند، شاخص‌هایی مانند سرعت رسوب گلبول‌های قرمز (ESR) یا سطح پروتئین واکنشی بالاتر از حد نرمال است؛ این فاکتورها معمولاً وجود التهاب فعال در بدن و آرتریت روماتوئید عصبی را نشان می‌دهند.
• برای بررسی پیشرفت بیماری و آسیب‌های مفصلی ممکن است از روش‌هایی مانند رادیولوژی، ام ‌آر ‌آی و سونوگرافی استفاده شود.

طول عمر بیماران آرتریت روماتوئید چقدر است؟

بر اساس نتایج یک تحقیق که در زمینه بیماری‌های التهابی مفاصل انجام شده، ابتلا به آرتریت روماتوئید به کاهش نسبی در طول عمر فرد منجر شود. در این بررسی، میانگین عمر افراد سالم حدود ۸۲ سال برآورد شده؛ اما در میان مبتلایان به این بیماری، این عدد به‌طور میانگین حدود ۷۷ سال است‌.

نکته مهم دیگر‌ آن است که مبتلایان به روماتیسم مفصلی، در هنگام تشخیص بیماری به‌طور متوسط دو سال پیرتر از سن تقویمی خود هستد. همچنین، روند پیری در آن‌ها سریع‌تر از حد معمول پیش می‌رود. به‌طوری که اگر‌ سن فرد ده سال بالاتر رود، میزان افت توانایی‌های وی بیشتر از ده سال خواهد بود.