بورسیت لگن (Hip Bursitis) یکی از شایعترین دلایل درد در ناحیه کنار و پشت لگن است. این مشکل اغلب در افرادی مشاهده میشود که حرکات تکراری دارند یا فشار زیادی به مفصل لگن وارد میکنند.
با توجه به شیوع و تاثیر بورسیت بر زندگی روزمره مبتلایان، شناخت علائم، عوامل موثر و روشهای مدیریت آن اهمیت ویژهای دارد. هدف این متن، ارائه مروری جامع بر بورسیت لگن، روشهای تشخیص و درمان و تمرینهای مناسب برای کاهش درد است.
بورسیت لگن چیست؟
بورسیت لگن یا بورسیت هیپ به التهاب یکی از بورساهای لگن گفته میشود که وظیفه کاهش اصطکاک بین استخوانها، تاندونها و عضلات را دارند.
شایعترین بورسی که در لگن دچار التهاب میشود، روی برجستگی استخوانی به نام تروکانتر بزرگ قرار دارد. در این حالت، فشار یا حرکت در لگن موجب درد میشود.
بورسیت لگن نه تنها ورزشکاران، بلکه افراد عادی را نیز درگیر میکند و میتواند فعالیتهای روزمره را محدود کند.
علائم و نشانههای بورسیت لگن
مهمترین نشانه بورسیت لگن، درد در قسمت خارجی لگن یا بالای ران است که ممکن است با لمس یا فشار تشدید شود.
همچنین هنگام خوابیدن روی سمت آسیبدیده، ایستادن طولانی، بالا رفتن از پلهها یا راه رفتن طولانی شدیدتر میشود. درد میتواند به باسن یا ران منتشر شده و حرکت یا خوابیدن روی آن سمت را دشوار کند.
در مراحل اولیه درد معمولاً تیز و شدید است و به مرور به یک درد مبهم تبدیل میشود. برخی بیماران حساسیت به لمس، سفتی صبحگاهی یا ضعف عضلات را تجربه میکنند.
علت بروز بورسیت لگن چیست؟
بورسیت در ناحیه لگن زمانی رخ میدهد که بورسا بر اثر تحریک یا ضربه ملتهب شود.
عوامل شایع شامل:
- حرکات یا فشارهای تکراری مانند دویدن، بالا و پایین رفتن از پلهها
- کارهای دستی یا ورزشهایی است که بار مکرر روی مفصل لگن وارد میکنند.
- آسیب مستقیم به لگن یا سقوط روی ناحیه تروکانتر بزرگ
- مشکلات وضعیتی یا ساختاری مانند اسکولیوز، اختلاف طول اندامها یا خارهای استخوان ران
- ضعف یا کوتاهی عضلات سرینی و تاندون ایلیوتیبیال
- بیماریهای زمینهای مانند آرتروز، روماتیسم مفصلی یا دیابت
عوامل خطر
هر فردی ممکن است دچار بورسیت هیپ شود، اما برخی شرایط احتمال ابتلا را افزایش میدهند.
سن و جنس نقش مهمی دارند. این بیماری بیشتر در افراد میانسال و زنان دیده میشود، هرچند جوانانی که فشار زیادی به مفصل ران آنها وارد میشود نیز در معرض هستند.
شغل یا ورزشهای تکراری مانند دویدن، باغبانی یا کارگری، بار مکرر روی لگن وارد میکنند و ریسک را افزایش میدهند.
جراحی یا آسیب قبلی مفصل، اضافهوزن، تفاوت طول پاها، انحراف ستون فقرات و بیماریهای التهابی مانند روماتیسم مفصلی و نقرس نیز فشار روی بورسا را بیشتر میکند و خطر ابتلا را افزایش میدهند.
تشخیص بورسیت لگن
پزشکان معمولاً با شرح حال بیمار و معاینه فیزیکی او، بورسیت لگن را تشخیص میدهند.
در معاینه، درد هنگام لمس یا فشار روی ناحیه بیرونی لگن، یا هنگام حرکت دادن مفصل لگن و دور کردن ران از بدن حس میشود.
در صورت نیاز، پزشک آزمایشها و تصویربرداری هم تجویز میکند.
رادیولوژی ساده برای رد علل دیگر مانند شکستگی یا آرتروز استفاده میشود.
سونوگرافی و ام آر آی، ساختارهای نرم مانند بورسا، تاندونها و عضلات را نشان داده و تشخیص را تایید میکنند. در موارد مشکوک به عفونت یا بیماری التهابی، نمونهگیری و بررسی مایع بورسا لازم است.
برای تشخیص و درمان انواع بورسیت، با شمارههای زیر تماس بگیرید:
مجتمع پزشکی صدر: ۰۲۱۷۹۱۸۴۰۰۰
مرکز تخصصی تهران ارتوپدی: ۰۲۱۹۱۳۰۴۵۰۴
روشهای درمان بورسیت لگن
درمان بورسیت لگن معمولاً با روشهای غیرجراحی و مراقبتهای خانگی آغاز میشود.
- استراحت و اصلاح فعالیتها: کاهش یا توقف فعالیتهایی که درد ایجاد میکنند و اجتناب از حرکات تکراری. در برخی موارد استفاده موقت از عصا یا واکر برای کاهش فشار روی لگن توصیه میشود.
- کمپرس سرد و گرم: استفاده از یخ برای ۱۵ تا ۲۰ دقیقه چند بار در روز التهاب را کاهش میدهد و کمپرس گرم میتواند سفتی عضلات را کم کند.
- داروهای ضدالتهاب: مصرف داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی تنها با تجویز پزشک مانند ایبوپروفن برای کاهش درد و التهاب کاربرد دارد.
- تزریق کورتیکواستروئید: در موارد درد شدید، با تصمیم پزشک تزریق داروی استروئیدی به داخل بورسا میتواند التهاب و درد را موقت کاهش دهد.
- فیزیوتراپی و تمرینات اصلاحی: تمرینات کششی و تقویتی عضلات سرینی و ران به کاهش درد و پیشگیری از عود کمک میکند.
- اصلاح سبک زندگی: پوشیدن کفش مناسب، استفاده از تشک استاندارد و کاهش وزن در صورت اضافهوزن فشار روی لگن را کاهش میدهد.
- جراحی: در موارد نادر که درمانهای غیرجراحی موثر نباشند، برداشتن بورسا با جراحی انجام میشود.
ورزشهای مناسب بورسیت لگن
ورزشهای زیر برای بورسیت لگن مناسب هستند. اما باید با تجویز پزشک و تحت نظر فیزیوتراپ انجام شوند.
- اکستنشن لگن در حالت دمر: به شکم دراز بکشید، زانوی پای مبتلا را خم کنید و ران را بدون قوس دادن کمر به بالا ببرید، عضلات سرینی را منقبض کنید.
- رها کردن زانو با زانوی خمشده: به پشت بخوابید، شکم را منقبض کرده و اجازه دهید یک زانو، بدون جابهجایی لگن، به آرامی به سمت بیرون بیفتد.
- آبداکشن لگن در حالت پهلو: به پهلوی سالم بخوابید و پای بالا را صاف به سمت بالا ببرید، لگن ثابت بماند.
- آبداکشن لگن در حالت طاقباز: به پشت دراز بکشید، پا را آرام به سمت بیرون باز کرده و سپس به وضعیت اولیه برگردانید.
- بلند کردن پای صاف با یک زانو خمشده: به پشت بخوابید، یک زانو خم و پای دیگر صاف باشد؛ پای صاف را ۳۰ سانتیمتر از زمین بلند کنید.
- تمرین ددباگ برای بورسیت هیپ: روی کمر، زانوها ۹۰ درجه خم، دستها رو به سقف؛ بهصورت متناوب پای راست و دست چپ را پایین آورده و سپس طرف مقابل.
0 Comments